Πρόκειται για τον «Μπουρνοβαλιό μανέ» ή «Μανέ Μπουρνοβαλιά», ο οποίος ηχογραφήθηκε αρκετές φορές, σε διάφορες παραλλαγές και με διαφορετικούς στίχους, στην ελληνική ιστορική δισκογραφία. Ενδεικτικά:
– «Βουρνοβαλίτικο», Πέτρος Ζουναράκης με αρμόνικα, μαντολίνο και κιθάρα, Κωνσταντινούπολη, Αύγουστος - Σεπτέμβριος 1906 (Zonophone 1589r – X-102826 και Gramophone 14-12951).
– «Με την αδιαφορίαν σου», Αντ. Κανδρής, Αθήνα, 1908 (Ο Απόλλων 204 – A-204).
– «Βουρνοβαλιός μανές», Γ. Τσανάκας – Εστουδιαντίνα Σμυρναϊκή, πιθανώς Θεσσαλονίκη, 1909 (Odeon XSC-67 – 54733, παρούσα ηχογράφηση, και Odeon USA 82016-B).
– «Μανέ Μπουρνοβαλιά», Λευτέρης (Μενεμενλής), Κωνσταντινούπολη, 10 Φεβρουαρίου 1911 (Favorite 4491t – 1-55019).
– «Βουρνοβαλιό», Βαγγέλης Σωφρονίου και Δημώδης Ορχήστρα, Αθήνα, 1926 (Polydor 4555 AR – V-45095).
– «Μπουρνοβαλιό», Μαρίκα Παπαγκίκα και Κώστα Παπαγκίκας (τσίμπαλο), Μάρκος Σιφνιός (τσέλο), Αλέξης Ζούμπας (βιολί), Νέα Υόρκη, Απρίλιος 1927 (Columbia W205568-3 – 56061-F και Columbia UK 11610).
– «Η χήρα», Λεωνίδας Σμυρνιός με βιολί, ούτι και σαντούρι, Νέα Υόρκη, 11 Απριλίου 1927 (Victor CVE 38450-2 – 68808-B).
– «Και γιατί δεν μας το λες», Γιώργος Κατσαρός (Θεολογίτης), Κάμντεν, Νέα Υερσέη, 18 Μαΐου 1928 (Victor CVE 45055-2 – 7-59065-B και ανατυπώσεις RCA Victor 38-3067-B, Orthophonic S-685-B).
– «Μπουρνοβαλιό μανές», Κώστας Καρίπης – Λαϊκή Ορχήστρα, με τον Ογδοντάκη (Γιάννη Δραγάτσης) στο βιολί, Αθήνα, 1928 (Odeon GO-589 – GA-1268 / A 190131 b και ανατυπώσεις Columbia USA G-7057-F, Odeon USA 28083).
– «Μανές Μπουρνοβαλιός», Αντώνης Νταλγκάς [Διαμαντίδης] – Ορχήστρα λαϊκή, Αθήνα, 1928 (His Master's Voice BF-1746 – AO 223).
– «Μπουρνοβαλιό», Κώστας Νούρος και Λαϊκή Ορχήστρα με τον Ογδοντάκη (Γιάννη Δραγάτσης) στο βιολί, Αθήνα, 1928 (Odeon Go 626 – GA 1308 / A 190102 a).
– «Μπουρνοβαλιά», Βαγγέλης Σωφρονίου – Λαϊκή Ορχήστρα, Αθήνα, 1929 (Columbia UK 20669 – 18059).
– «Μα γιατί δεν μας το λες», Γιώργος Νοδέος συνοδεία πιάνου-μπάντζου, Αθήνα, 1928 ή 1929 (Odeon Go 829-2 – GA 1420 / A 190248 b).
Σχετικά με τον τόπο που πραγματοποιήθηκε η ηχογράφηση επισημαίνει ο Αριστομένης Καλυβιώτης (2015: 107):
«Ο κωδικός αυτός [η ένδειξη XSC δίπλα στον ανάγλυφο αριθμό μήτρας του δίσκου] προσδιορίζει ότι οι ηχογραφήσεις αυτές έγιναν στη Θεσσαλονίκη.
Προβληματισμό όμως δημιούργησε το γεγονός ότι συμμετείχε σ’ αυτές η Σμυρναίικη Εστουδιαντίνα με τον τραγουδιστή Γιάννη Τσανάκα. Πήγε συνεπώς ο Τσανάκας με το συγκρότημά του στη Θεσσαλονίκη; Μήπως οι ηχοληψίες έγιναν στην Κωνσταντινούπολη, όπου κι άλλες φορές ηχογράφησαν εκεί σμυρναίικα συγκροτήματα για λογαριασμό της "Odeon Rec."; Στις ηχογραφήσεις όμως που έκανε τότε η "Odeon Rec." στην Κωνσταντινούπολη, υπάρχει πάνω στους δίσκους ο κωδικός XC. Συνεπώς, στο ερώτημα δεν μπορεί να δοθεί σίγουρη απάντηση προς το παρόν».
Πρόκειται για τον «Μπουρνοβαλιό μανέ» ή «Μανέ Μπουρνοβαλιά», ο οποίος ηχογραφήθηκε αρκετές φορές, σε διάφορες παραλλαγές και με διαφορετικούς στίχους, στην ελληνική ιστορική δισκογραφία. Ενδεικτικά:
– «Βουρνοβαλίτικο», Πέτρος Ζουναράκης με αρμόνικα, μαντολίνο και κιθάρα, Κωνσταντινούπολη, Αύγουστος - Σεπτέμβριος 1906 (Zonophone 1589r – X-102826 και Gramophone 14-12951).
– «Με την αδιαφορίαν σου», Αντ. Κανδρής, Αθήνα, 1908 (Ο Απόλλων 204 – A-204).
– «Βουρνοβαλιός μανές», Γ. Τσανάκας – Εστουδιαντίνα Σμυρναϊκή, πιθανώς Θεσσαλονίκη, 1909 (Odeon XSC-67 – 54733, παρούσα ηχογράφηση, και Odeon USA 82016-B).
– «Μανέ Μπουρνοβαλιά», Λευτέρης (Μενεμενλής), Κωνσταντινούπολη, 10 Φεβρουαρίου 1911 (Favorite 4491t – 1-55019).
– «Βουρνοβαλιό», Βαγγέλης Σωφρονίου και Δημώδης Ορχήστρα, Αθήνα, 1926 (Polydor 4555 AR – V-45095).
– «Μπουρνοβαλιό», Μαρίκα Παπαγκίκα και Κώστα Παπαγκίκας (τσίμπαλο), Μάρκος Σιφνιός (τσέλο), Αλέξης Ζούμπας (βιολί), Νέα Υόρκη, Απρίλιος 1927 (Columbia W205568-3 – 56061-F και Columbia UK 11610).
– «Η χήρα», Λεωνίδας Σμυρνιός με βιολί, ούτι και σαντούρι, Νέα Υόρκη, 11 Απριλίου 1927 (Victor CVE 38450-2 – 68808-B).
– «Και γιατί δεν μας το λες», Γιώργος Κατσαρός (Θεολογίτης), Κάμντεν, Νέα Υερσέη, 18 Μαΐου 1928 (Victor CVE 45055-2 – 7-59065-B και ανατυπώσεις RCA Victor 38-3067-B, Orthophonic S-685-B).
– «Μπουρνοβαλιό μανές», Κώστας Καρίπης – Λαϊκή Ορχήστρα, με τον Ογδοντάκη (Γιάννη Δραγάτσης) στο βιολί, Αθήνα, 1928 (Odeon GO-589 – GA-1268 / A 190131 b και ανατυπώσεις Columbia USA G-7057-F, Odeon USA 28083).
– «Μανές Μπουρνοβαλιός», Αντώνης Νταλγκάς [Διαμαντίδης] – Ορχήστρα λαϊκή, Αθήνα, 1928 (His Master's Voice BF-1746 – AO 223).
– «Μπουρνοβαλιό», Κώστας Νούρος και Λαϊκή Ορχήστρα με τον Ογδοντάκη (Γιάννη Δραγάτσης) στο βιολί, Αθήνα, 1928 (Odeon Go 626 – GA 1308 / A 190102 a).
– «Μπουρνοβαλιά», Βαγγέλης Σωφρονίου – Λαϊκή Ορχήστρα, Αθήνα, 1929 (Columbia UK 20669 – 18059).
– «Μα γιατί δεν μας το λες», Γιώργος Νοδέος συνοδεία πιάνου-μπάντζου, Αθήνα, 1928 ή 1929 (Odeon Go 829-2 – GA 1420 / A 190248 b).
Σχετικά με τον τόπο που πραγματοποιήθηκε η ηχογράφηση επισημαίνει ο Αριστομένης Καλυβιώτης (2015: 107):
«Ο κωδικός αυτός [η ένδειξη XSC δίπλα στον ανάγλυφο αριθμό μήτρας του δίσκου] προσδιορίζει ότι οι ηχογραφήσεις αυτές έγιναν στη Θεσσαλονίκη.
Προβληματισμό όμως δημιούργησε το γεγονός ότι συμμετείχε σ’ αυτές η Σμυρναίικη Εστουδιαντίνα με τον τραγουδιστή Γιάννη Τσανάκα. Πήγε συνεπώς ο Τσανάκας με το συγκρότημά του στη Θεσσαλονίκη; Μήπως οι ηχοληψίες έγιναν στην Κωνσταντινούπολη, όπου κι άλλες φορές ηχογράφησαν εκεί σμυρναίικα συγκροτήματα για λογαριασμό της "Odeon Rec."; Στις ηχογραφήσεις όμως που έκανε τότε η "Odeon Rec." στην Κωνσταντινούπολη, υπάρχει πάνω στους δίσκους ο κωδικός XC. Συνεπώς, στο ερώτημα δεν μπορεί να δοθεί σίγουρη απάντηση προς το παρόν».
© 2019 ΑΡΧΕΙΟ ΚΟΥΝΑΔΗ