Βαλς εσπανιόλ

Επανέκδοση στην Αμερική από τον δίσκο της Concert Record Gramophone 10-12804, ο οποίος ηχογραφήθηκε στην Κωνσταντινούπολη στις 3 Ιουλίου του 1910, με την Ελληνική εστουδιαντίνα. Την ευθύνη της ηχογράφησης είχε ο ηχολήπτης Arthur Clarke.

Πρόκειται για μία από τις πολλές περιπτώσεις που υπογραμμίζουν τις στενές σχέσεις Νάπολης – Σμύρνης. Το  “Βαλς εσπανιόλ” ή “Έλα, έλα μη με παιδεύεις πια” ανήκει σε ένα corpus ηχογραφημένων τραγουδιών, στα οποία οι Έλληνες πρωταγωνιστές δανείστηκαν μουσική ή/και στίχο από προϋπάρχοντα ναπολιτάνικα. Άλλωστε, ούτως ή άλλως η συνθήκη των μαντολίνων, των κιθάρων, των μαρς, της φωνητικής πολυφωνίας και του bel canto φωνητικού ιδιώματος αποτελούν χαρακτηριστικά που φανερώνουν τις σχέσεις μεταξύ του Canzone Napoletana και του ελληνόφωνου αστικού λαϊκού τραγουδιού. Η δισκογραφία αποτελεί σημαντικότατο εργαλείο στην έρευνα και στην κατανόηση των σχέσεων αυτών.

Το τραγούδι αποτελεί ελληνική διασκευή του, διάσημου ακόμη και σήμερα, ναπολιτάνικου τραγουδιού "La Spagnola", σε μουσική και στίχους του Vincenzo Di Chiara (1864 – 1937).

Η παρτιτούρα του τραγουδιού περιλαμβάνεται στην εφημερίδα "La tavola Rotonda, Piedigrotta 1906", σελ. 11–12 (Κυριακάτικη λογοτεχνική, εικονογραφημένη, μουσική εφημερίδα), η οποία εκδόθηκε στην Νάπολη στις 3 Σεπτεμβρίου 1906 από τον οίκο F. Bideri. Το “Piedigrotta”, το οποίο διαβάζουμε στον τίτλο της έκδοσης, αφορά σε μία από τις πιο διάσημες και παλαιότερες θρησκευτικές γιορτές που πραγματοποιούνταν στη Νάπολη. Κατά την διάρκεια της γιορτής ένας μουσικός διαγωνισμός λάμβανε χώρα, ο οποίος κατά τον 19ο αιώνα μετατράπηκε σε δυναμικό φεστιβάλ. Το εν λόγω φεστιβάλ πήρε τη μορφή εμπορικού μηχανισμού, ο οποίος έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην διαμόρφωση και προώθηση του ναπολιτάνικου τραγουδιού.

Το τραγούδι, στην ιταλική του εκδοχή, ηχογραφήθηκε πολλές φορές στη δισκογραφία των 78 στροφών: βλέπε για παράδειγμα τις λίστες στην βάση δεδομένων που προέκυψε από την έρευνα του Allan Kelly.  Στην ιστοσελίδα Discography of American Historical Recordings (DAHR) διατίθενται ετικέτες δίσκων και ηχητικά αρχεία από ηχογραφήσεις που πραγματοποιήθηκαν στην Αμερική. Για παράδειγμα, η ηχογράφηση με ερμηνευτή τον Francesco Daddi, η οποία πραγματοποιήθηκε μεταξύ 1907–1908 Στη Νέα Υόρκη (Columbia 3787 – C731 και Ε146).

Η ελληνική εκδοχή του τραγουδιού εκδόθηκε σε παρτιτούρα στη Νέα Υόρκη από τις εκδόσεις Apollo Music Co με τίτλο "La Spaniola (Έλα - έλα)” και από τις εκδόσεις Σ. Χρηστίδη στην Κωνσταντινούπολη με τίτλο "Έλα Έλα", στο εξώφυλλο της οποία αναγράφονται: «Το Ιταλικόν La Spaniola, Στίχοι: Ν. Βλυσσίδου, Μουσική: Χ. Χ., Διασκευή: N. Baldi».

Έρευνα και κείμενο: Λεονάρδος Κουνάδης και Νίκος Ορδουλίδης

Δημιουργός (Συνθέτης):
Στιχουργός:
[Ναπολιτάνικοι στίχοι: Di Chiara Vincenzo Ελληνικοί στίχοι: Βλυσσίδης Ν. ;]
Τραγουδιστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Ορχήστρα-Εκτελεστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Χρονολογία ηχογράφησης:
03/07/1910
Τόπος ηχογράφησης:
Κωνσταντινούπολη
Γλώσσα/ες:
Ελληνικά
Χορός / Ρυθμός:
Βαλς
Εκδότης:
Victor
Αριθμός καταλόγου:
63539-A
Αριθμός μήτρας:
1640y
Διάρκεια:
3:24
Θέση τεκμηρίου:
Δισκοθήκη Αρχείου Κουνάδη
Φυσική περιγραφή:
Δίσκος 10'' (25 εκατοστών)
Προέλευση:
Αρχείο Κουνάδη
Αναγνωριστικό:
Vi_63539_ValsEspaniol
Άδεια χρήσης:
cc
Παραπομπή:
Αρχείο Κουνάδη, "Βαλς εσπανιόλ", 2019, https://vmrebetiko.gr/item?id=5037

Επανέκδοση στην Αμερική από τον δίσκο της Concert Record Gramophone 10-12804, ο οποίος ηχογραφήθηκε στην Κωνσταντινούπολη στις 3 Ιουλίου του 1910, με την Ελληνική εστουδιαντίνα. Την ευθύνη της ηχογράφησης είχε ο ηχολήπτης Arthur Clarke.

Πρόκειται για μία από τις πολλές περιπτώσεις που υπογραμμίζουν τις στενές σχέσεις Νάπολης – Σμύρνης. Το  “Βαλς εσπανιόλ” ή “Έλα, έλα μη με παιδεύεις πια” ανήκει σε ένα corpus ηχογραφημένων τραγουδιών, στα οποία οι Έλληνες πρωταγωνιστές δανείστηκαν μουσική ή/και στίχο από προϋπάρχοντα ναπολιτάνικα. Άλλωστε, ούτως ή άλλως η συνθήκη των μαντολίνων, των κιθάρων, των μαρς, της φωνητικής πολυφωνίας και του bel canto φωνητικού ιδιώματος αποτελούν χαρακτηριστικά που φανερώνουν τις σχέσεις μεταξύ του Canzone Napoletana και του ελληνόφωνου αστικού λαϊκού τραγουδιού. Η δισκογραφία αποτελεί σημαντικότατο εργαλείο στην έρευνα και στην κατανόηση των σχέσεων αυτών.

Το τραγούδι αποτελεί ελληνική διασκευή του, διάσημου ακόμη και σήμερα, ναπολιτάνικου τραγουδιού "La Spagnola", σε μουσική και στίχους του Vincenzo Di Chiara (1864 – 1937).

Η παρτιτούρα του τραγουδιού περιλαμβάνεται στην εφημερίδα "La tavola Rotonda, Piedigrotta 1906", σελ. 11–12 (Κυριακάτικη λογοτεχνική, εικονογραφημένη, μουσική εφημερίδα), η οποία εκδόθηκε στην Νάπολη στις 3 Σεπτεμβρίου 1906 από τον οίκο F. Bideri. Το “Piedigrotta”, το οποίο διαβάζουμε στον τίτλο της έκδοσης, αφορά σε μία από τις πιο διάσημες και παλαιότερες θρησκευτικές γιορτές που πραγματοποιούνταν στη Νάπολη. Κατά την διάρκεια της γιορτής ένας μουσικός διαγωνισμός λάμβανε χώρα, ο οποίος κατά τον 19ο αιώνα μετατράπηκε σε δυναμικό φεστιβάλ. Το εν λόγω φεστιβάλ πήρε τη μορφή εμπορικού μηχανισμού, ο οποίος έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην διαμόρφωση και προώθηση του ναπολιτάνικου τραγουδιού.

Το τραγούδι, στην ιταλική του εκδοχή, ηχογραφήθηκε πολλές φορές στη δισκογραφία των 78 στροφών: βλέπε για παράδειγμα τις λίστες στην βάση δεδομένων που προέκυψε από την έρευνα του Allan Kelly.  Στην ιστοσελίδα Discography of American Historical Recordings (DAHR) διατίθενται ετικέτες δίσκων και ηχητικά αρχεία από ηχογραφήσεις που πραγματοποιήθηκαν στην Αμερική. Για παράδειγμα, η ηχογράφηση με ερμηνευτή τον Francesco Daddi, η οποία πραγματοποιήθηκε μεταξύ 1907–1908 Στη Νέα Υόρκη (Columbia 3787 – C731 και Ε146).

Η ελληνική εκδοχή του τραγουδιού εκδόθηκε σε παρτιτούρα στη Νέα Υόρκη από τις εκδόσεις Apollo Music Co με τίτλο "La Spaniola (Έλα - έλα)” και από τις εκδόσεις Σ. Χρηστίδη στην Κωνσταντινούπολη με τίτλο "Έλα Έλα", στο εξώφυλλο της οποία αναγράφονται: «Το Ιταλικόν La Spaniola, Στίχοι: Ν. Βλυσσίδου, Μουσική: Χ. Χ., Διασκευή: N. Baldi».

Έρευνα και κείμενο: Λεονάρδος Κουνάδης και Νίκος Ορδουλίδης

Δημιουργός (Συνθέτης):
Στιχουργός:
[Ναπολιτάνικοι στίχοι: Di Chiara Vincenzo Ελληνικοί στίχοι: Βλυσσίδης Ν. ;]
Τραγουδιστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Ορχήστρα-Εκτελεστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Χρονολογία ηχογράφησης:
03/07/1910
Τόπος ηχογράφησης:
Κωνσταντινούπολη
Γλώσσα/ες:
Ελληνικά
Χορός / Ρυθμός:
Βαλς
Εκδότης:
Victor
Αριθμός καταλόγου:
63539-A
Αριθμός μήτρας:
1640y
Διάρκεια:
3:24
Θέση τεκμηρίου:
Δισκοθήκη Αρχείου Κουνάδη
Φυσική περιγραφή:
Δίσκος 10'' (25 εκατοστών)
Προέλευση:
Αρχείο Κουνάδη
Αναγνωριστικό:
Vi_63539_ValsEspaniol
Άδεια χρήσης:
cc
Παραπομπή:
Αρχείο Κουνάδη, "Βαλς εσπανιόλ", 2019, https://vmrebetiko.gr/item?id=5037

Σχετικά τεκμήρια

Δείτε επίσης