Με λησμόνησες σκληρά

Πρόκειται για μία από τις πολλές περιπτώσεις που υπογραμμίζουν τις στενές σχέσεις Νάπολης – Σμύρνης. Το  “Με λησμόνησες σκληρά” ανήκει σε ένα corpus ηχογραφημένων τραγουδιών, στα οποία οι Έλληνες πρωταγωνιστές δανείστηκαν μουσική ή/και στίχο από προϋπάρχοντα ναπολιτάνικα. Οι ελληνικές εστουδιαντίνες, οι οποίες εμφανίζονται τα πρώτα χρόνια του 20ού αιώνα, είναι αυτές οι οποίες πρωταγωνιστούν σε αυτές τις οικειοποιήσεις. Άλλωστε, ούτως ή άλλως η συνθήκη των μαντολίνων, των κιθάρων, των μαρς, της φωνητικής πολυφωνίας και του bel canto φωνητικού ιδιώματος αποτελούν χαρακτηριστικά που φανερώνουν τις σχέσεις μεταξύ του Canzone Napoletana και του ελληνόφωνου αστικού λαϊκού τραγουδιού. Η δισκογραφία αποτελεί σημαντικότατο εργαλείο στην έρευνα και στην κατανόηση των σχέσεων αυτών.

Το “Με λησμόνησες σκληρά” ηχογραφήθηκε αρχικά στην Κωνσταντινούπολη από την Ελληνική Εστουδιαντίνα, μεταξύ Απριλίου–Μαΐου του 1907 και κυκλοφόρησε με την ετικέτα της Zonophone (X 104579) ή της Gramophone Co (4-14599) (το 1903, το label της Zonophone αγοράστηκε από την Gramophone) και επανεκδόθηκε από τη Victor (παρούσα ηχογράφηση, VI 63553-A). Την ευθύνη της ηχογράφησης είχε ο ηχολήπτης Charles Scheuplein. Στις 7 Ιουλίου του 1910, το τραγούδι ηχογραφείτε ξανά, αυτή τη φορά για την Favorite, με την Εστουδιαντίνα Χριστοδουλίδη (3982-t–1 – 59039). Ο δίσκος αυτός επανεκδόθηκε στην Αμερική από την Columbia, πριν το 1916 (E 6128. Για το έτος, βλ. Καλυβιώτης, 2002: 115). Η πληροφορία αυτή έρχεται από την εργασία του Dick Spottswood “Columbia Records E Series, 1908–1923”. Εντύπωση προκαλεί η αναφορά ενός ονόματος, μεταξύ των συμμετεχόντων μουσικών: “Estoudiantina U. Christodoulidis & Bahtchevanoglou (male vocal trio)”. Επιπλέον, ως τόπο πραγματοποίησης της ηχογράφησης αναφέρει την Σμύρνη, σε αντίθεση με το Discography of American Historical Recordings (DAHR), το οποίο αναφέρει την Κωνσταντινούπολη.

Το τραγούδι αποτελεί ελληνική διασκευή του ναπολιτάνικου τραγουδιού με τίτλο "Chiariastella", σε μουσική του Alberto de Cristofaro και στίχους του Aniello Califano (1870 – 1919). Όπως αναφέρει ο Raffaele Cossentino (2013: 206), συμμετείχε στον διαγωνισμό τραγουδιού του Circo delle Varietà το 1892, αλλά απερρίφθη. Τον επόμενο χρόνο, το 1893, έλαβε μέρος στον διαγωνισμό της Tavola Rotonda (Κυριακάτικη λογοτεχνική, εικονογραφημένη, μουσική εφημερίδα), όπου ξεχώρισε. Την ίδια χρονιά ο Diego Giannini το παρουσίασε για πρώτη φορά στο Salone Margherita γνωρίζοντας μεγάλη επιτυχία. Σύμφωνα με την παραπάνω πηγή, διάσημοι ερμηνευτές το ηχογράφησαν αργότερα, όπως η Elvira Donnarumma, ο Pasquale Amato, ο Raimondo De Angelis, ο Vittorio Parissi, ο Franco Capaldo.

Πιθανότατα, η πρώτη ηχογράφηση του τραγουδιού πραγματοποιήθηκε στη Νάπολη στις 30 Ιουνίου του 1900, από τον professore Giandolfi (σόλο μαντολίνο) για λογαριασμό της εταιρείας Gramophone (831a – 57362). Σημειώνουμε, επίσης, την εκτέλεση του Francesco Daddi (Victor 3811 και επανέκδοση 62426) που ηχογραφήθηκε στη Νέα Υόρκη, στις 5 Μαρτίου του 1908.

Η παρτιτούρα του τραγουδιού εκδόθηκε στη Νάπολη, την πρώτη δεκαετία του 20ού αιώνα, από τον οίκο F. Bideri.

Έρευνα και κείμενο: Λεονάρδος Κουνάδης και Νίκος Ορδουλίδης

Δημιουργός (Συνθέτης):
Στιχουργός:
[Ναπολιτάνικοι στίχοι: Califano Aniello] Ελληνικοί στίχοι: Άγνωστος
Τραγουδιστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Ορχήστρα-Εκτελεστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Χρονολογία ηχογράφησης:
4-5/1907
Τόπος ηχογράφησης:
Κωνσταντινούπολη
Γλώσσα/ες:
Ελληνικά
Εκδότης:
Victor
Αριθμός καταλόγου:
VI-63553-A
Αριθμός μήτρας:
10574u
Διάρκεια:
3:04
Θέση τεκμηρίου:
Δισκοθήκη Αρχείου Κουνάδη
Φυσική περιγραφή:
Δίσκος 10'' (25 εκατοστών)
Προέλευση:
Αρχείο Κουνάδη
Αναγνωριστικό:
Vi_63553_MeLismonisesSklira
Άδεια χρήσης:
cc
Παραπομπή:
Αρχείο Κουνάδη, "Με λησμόνησες σκληρά", 2019, https://vmrebetiko.gr/item?id=4387

Πρόκειται για μία από τις πολλές περιπτώσεις που υπογραμμίζουν τις στενές σχέσεις Νάπολης – Σμύρνης. Το  “Με λησμόνησες σκληρά” ανήκει σε ένα corpus ηχογραφημένων τραγουδιών, στα οποία οι Έλληνες πρωταγωνιστές δανείστηκαν μουσική ή/και στίχο από προϋπάρχοντα ναπολιτάνικα. Οι ελληνικές εστουδιαντίνες, οι οποίες εμφανίζονται τα πρώτα χρόνια του 20ού αιώνα, είναι αυτές οι οποίες πρωταγωνιστούν σε αυτές τις οικειοποιήσεις. Άλλωστε, ούτως ή άλλως η συνθήκη των μαντολίνων, των κιθάρων, των μαρς, της φωνητικής πολυφωνίας και του bel canto φωνητικού ιδιώματος αποτελούν χαρακτηριστικά που φανερώνουν τις σχέσεις μεταξύ του Canzone Napoletana και του ελληνόφωνου αστικού λαϊκού τραγουδιού. Η δισκογραφία αποτελεί σημαντικότατο εργαλείο στην έρευνα και στην κατανόηση των σχέσεων αυτών.

Το “Με λησμόνησες σκληρά” ηχογραφήθηκε αρχικά στην Κωνσταντινούπολη από την Ελληνική Εστουδιαντίνα, μεταξύ Απριλίου–Μαΐου του 1907 και κυκλοφόρησε με την ετικέτα της Zonophone (X 104579) ή της Gramophone Co (4-14599) (το 1903, το label της Zonophone αγοράστηκε από την Gramophone) και επανεκδόθηκε από τη Victor (παρούσα ηχογράφηση, VI 63553-A). Την ευθύνη της ηχογράφησης είχε ο ηχολήπτης Charles Scheuplein. Στις 7 Ιουλίου του 1910, το τραγούδι ηχογραφείτε ξανά, αυτή τη φορά για την Favorite, με την Εστουδιαντίνα Χριστοδουλίδη (3982-t–1 – 59039). Ο δίσκος αυτός επανεκδόθηκε στην Αμερική από την Columbia, πριν το 1916 (E 6128. Για το έτος, βλ. Καλυβιώτης, 2002: 115). Η πληροφορία αυτή έρχεται από την εργασία του Dick Spottswood “Columbia Records E Series, 1908–1923”. Εντύπωση προκαλεί η αναφορά ενός ονόματος, μεταξύ των συμμετεχόντων μουσικών: “Estoudiantina U. Christodoulidis & Bahtchevanoglou (male vocal trio)”. Επιπλέον, ως τόπο πραγματοποίησης της ηχογράφησης αναφέρει την Σμύρνη, σε αντίθεση με το Discography of American Historical Recordings (DAHR), το οποίο αναφέρει την Κωνσταντινούπολη.

Το τραγούδι αποτελεί ελληνική διασκευή του ναπολιτάνικου τραγουδιού με τίτλο "Chiariastella", σε μουσική του Alberto de Cristofaro και στίχους του Aniello Califano (1870 – 1919). Όπως αναφέρει ο Raffaele Cossentino (2013: 206), συμμετείχε στον διαγωνισμό τραγουδιού του Circo delle Varietà το 1892, αλλά απερρίφθη. Τον επόμενο χρόνο, το 1893, έλαβε μέρος στον διαγωνισμό της Tavola Rotonda (Κυριακάτικη λογοτεχνική, εικονογραφημένη, μουσική εφημερίδα), όπου ξεχώρισε. Την ίδια χρονιά ο Diego Giannini το παρουσίασε για πρώτη φορά στο Salone Margherita γνωρίζοντας μεγάλη επιτυχία. Σύμφωνα με την παραπάνω πηγή, διάσημοι ερμηνευτές το ηχογράφησαν αργότερα, όπως η Elvira Donnarumma, ο Pasquale Amato, ο Raimondo De Angelis, ο Vittorio Parissi, ο Franco Capaldo.

Πιθανότατα, η πρώτη ηχογράφηση του τραγουδιού πραγματοποιήθηκε στη Νάπολη στις 30 Ιουνίου του 1900, από τον professore Giandolfi (σόλο μαντολίνο) για λογαριασμό της εταιρείας Gramophone (831a – 57362). Σημειώνουμε, επίσης, την εκτέλεση του Francesco Daddi (Victor 3811 και επανέκδοση 62426) που ηχογραφήθηκε στη Νέα Υόρκη, στις 5 Μαρτίου του 1908.

Η παρτιτούρα του τραγουδιού εκδόθηκε στη Νάπολη, την πρώτη δεκαετία του 20ού αιώνα, από τον οίκο F. Bideri.

Έρευνα και κείμενο: Λεονάρδος Κουνάδης και Νίκος Ορδουλίδης

Δημιουργός (Συνθέτης):
Στιχουργός:
[Ναπολιτάνικοι στίχοι: Califano Aniello] Ελληνικοί στίχοι: Άγνωστος
Τραγουδιστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Ορχήστρα-Εκτελεστές:
Ελληνική Εστουδιαντίνα
Χρονολογία ηχογράφησης:
4-5/1907
Τόπος ηχογράφησης:
Κωνσταντινούπολη
Γλώσσα/ες:
Ελληνικά
Εκδότης:
Victor
Αριθμός καταλόγου:
VI-63553-A
Αριθμός μήτρας:
10574u
Διάρκεια:
3:04
Θέση τεκμηρίου:
Δισκοθήκη Αρχείου Κουνάδη
Φυσική περιγραφή:
Δίσκος 10'' (25 εκατοστών)
Προέλευση:
Αρχείο Κουνάδη
Αναγνωριστικό:
Vi_63553_MeLismonisesSklira
Άδεια χρήσης:
cc
Παραπομπή:
Αρχείο Κουνάδη, "Με λησμόνησες σκληρά", 2019, https://vmrebetiko.gr/item?id=4387

Σχετικά τεκμήρια

Δείτε επίσης