Η μετανάστευση των Ελλήνων στην Αμερική

Η πρώτη πιλοτική εκπαιδευτική ενότητα αφορά στην υπεραντλατική μαζική μετανάστευση των Ελλήνων στις ΗΠΑ, η οποία ξεκίνησε την τελευταία δεκαετία του 19ου αιώνα. Το συγκεκριμένο θέμα επιλέγεται λόγω της διαχρονικής σημασίας της μετανάστευσης στην ιστορία της Ελλάδας, της επικαιρότητάς του και της παρουσίας του στο ελληνικό τραγούδι και στη δισκογραφία των 78 στροφών. Επιπροσθέτως, η μουσική διάσταση της ζωής των Ελλήνων μεταναστών στις ΗΠΑ παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, αφού εκεί -μαζί με τις ηχογραφήσεις στη Σμύρνη και την Πόλη- γύρω στο 1916-17 θα ξεκινήσουν, αρχικά από αμερικανικές και αργότερα και από ελληνικές δισκογραφικές εταιρείες, οι μαζικές ηχογραφήσεις ελληνικού ρεπερτορίου, μέρος του οποίου καταγράφεται για πρώτη και μοναδική φορά.

Διδακτικοί στόχοι

Αναμένεται οι μαθητευόμενοι:
– να εμπλουτίσουν το γνωστικό και γλωσσικό τους υπόβαθρο σχετικά με το  θέμα και να αντιληφθούν τη μουσική του διάσταση
– να συνδέσουν το μουσικό φαινόμενο με το ιστορικό, κοινωνικό και πολιτισμικό περιβάλλον στο οποίο αναπτύσσεται,
– να κατανοήσουν τις ποικίλες πτυχές και προσεγγίσεις του θέματος, να προβληματιστούν και να τοποθετηθούν προς αυτές,
– να εκφραστούν προφορικά, γραπτά και δημιουργικά με βάση τα ερεθίσματα που τους παρέχονται,
– να συναισθανθούν τις δυσκολίες και τα προβλήματα των μεταναστών,
– να καλλιεργήσουν δεξιότητες διερεύνησης, συνεργασίας και κριτικής μελέτης πηγών.

  • Εκπαιδευτική βαθμίδα

    ΣΤ’ Δημοτικού και άνω

  • Ενδεικτική θεματική ταξινομία

    Ιστορία > Μετανάστευση των Ελλήνων στην Αμερική

  • Τύπος διαδραστικότητας

    ενεργός μάθηση

  • Επίπεδο διαδραστικότητας

    πολύ υψηλό

Α. Μάνα θα φύγω για τα ξένα

1
Αίτια
1 λεπτό

Η υποενότητα παρουσιάζει σε γραπτή μορφή την κατάσταση στην Ελλάδα στα τέλη του 19ου αιώνα, το ιστορικό πλαίσιο της εποχής, τα κυριότερα αίτια που οδήγησαν στο μεγάλο μεταναστευτικό κύμα των Ελλήνων προς τις ΗΠΑ, τα όνειρα και τις προσδοκίες των μεταναστών.

2
Δύο αντιπροσωπευτικά τραγούδια
10 λεπτά

Δύο αντιπροσωπευτικά τραγούδια προβάλλουν τις συνθήκες της εποχής και παραθέτουν στοιχεία για τη ζωή και τα συναισθήματα των ανθρώπων λίγο πριν τη μετανάστευση.

3
Γλωσσάρι
1 λεπτό
4
Βρείτε τις διαφορές – Quiz
4 απαντήσεις

Η υποενότητα "Βρείτε τις διαφορές" αφορά σε δύο ταχυδρομικές κάρτες της εποχής. Η μία απεικονίζει τη ζωή στην ύπαιθρο και η άλλη τη ζωή σε μία μεγαλούπολη. Σε μία ασυνήθιστη έως τότε μεγαλούπολη...

5
Περαιτέρω πηγές – Προτάσεις

Σε αυτήν την υποενότητα, και σε κάθε άλλη με την ίδια ένδειξη, παρατίθενται βιβλιογραφικές και άλλες πηγές καθώς και προτάσεις για περαιτέρω διερεύνηση και συλλογισμό.

Β. Στο ταξίδι...

1
Δύο αφηγήματα
3 λεπτά

Δύο αφηγήματα, ένα σε ηχητική και ένα σε γραπτή μορφή, καταγράφουν την εντύπωση που προκαλούσε εκείνη την εποχή ένα τέτοιου μεγέθους ταξίδι αλλά και τις συνθήκες που βίωναν κατά τη διάρκειά του οι Έλληνες μετανάστες, επιβάτες κυρίως της τρίτης θέσης.

2
Φτάνοντας στο Καστιγκάρι
13 λεπτά

Αυτή η υποενότητα περιλαμβάνει ένα απόσπασμα από παράσταση του Θεάτρου Σκιών, στο οποίο παρουσιάζεται με χιουμοριστικό τρόπο η νοοτροπία των νεοφερμένων Ελλήνων μεταναστών, οι δυσκολίες εγκλιματισμού στις νέες συνθήκες, οι "ευκαιρίες" απασχόλησής τους στις ΗΠΑ και ο τρόπος υποδοχής τους από τις αρχές.

3
Γλωσσάρι
1 λεπτό
4
Φτάνοντας στο Καστιγκάρι – Quiz
6 απαντήσεις

Σε αυτό το Quiz υπάρχουν ερωτήσεις σχετικά με το προηγούμενο απόσπασμα από το Θέατρο Σκιών "Ο μπαρμπα-Γιώργος στο Καστιγκάρι".

5
Περαιτέρω πηγές – Προτάσεις

Σε αυτήν την υποενότητα, και σε κάθε άλλη με την ίδια ένδειξη, παρατίθενται βιβλιογραφικές και άλλες πηγές καθώς και προτάσεις για περαιτέρω διερεύνηση και συλλογισμό.

Γ. America America

1
Στη Γη της Επαγγελίας
1 λεπτό

Οι επαγγελματικές ενασχολήσεις, οι συνθήκες διαβίωσης των πρώτων Ελλήνων μεταναστών αλλά και η πορεία της εξέλιξής τους στην αμερικανική κοινωνία με την πάροδο του χρόνου συνθέτουν το περιεχόμενο αυτής της ενότητας.

2
Δύο ρεμπέτικα εξ’ Αμερικής
12 λεπτά

Στην υποενότητα αυτή παρουσιάζονται δύο τραγούδια της εποχής, αποκαλυπτικά της ψυχοσύνθεσης και του τρόπου ζωής των Ελλήνων μεταναστών της πρώτης γενιάς στην Αμερική.

3
Γλωσσάρι
2 λεπτά
4
Γράμματα στην πατρίδα
45 λεπτά

Τρεις ταχυδρομικές κάρτες με αντιπροσωπευτικές εικόνες της εποχής αποκαλύπτουν -στην πίσω τους όψη- το περιεχόμενο των μηνυμάτων που έστελναν οι Έλληνες μετανάστες στους οικείους τους στην Ελλάδα. Την υποενότητα ολοκληρώνουν ισάριθμες δημιουργικές δραστηριότητες, βασισμένες σε ταχυδρομικές κάρτες και quiz που συνδέονται με το Εικονικό Μουσείο Αρχείου Κουνάδη.

5
Περαιτέρω πηγές – Προτάσεις

Σε αυτήν την υποενότητα, και σε κάθε άλλη με την ίδια ένδειξη, παρατίθενται βιβλιογραφικές και άλλες πηγές καθώς και προτάσεις για περαιτέρω διερεύνηση και συλλογισμό.

Δ. Μετανάστευση και ελληνικό τραγούδι

1
Μουσική κοινής αποδοχής
2 λεπτά

Η σημασία που είχε η μουσική και το τραγούδι για τους ταλαιπωρημένους και ξεριζωμένους Έλληνες της Αμερικής αποτελεί το θέμα αυτής της υποενότητας. Ένα έντυπο τεκμήριο, η διαφήμιση φωνογραφικών πλακών της εποχής, αποκαλύπτει την ποικιλία των μουσικών ακουσμάτων και τον πλούτο των μουσικών παραδόσεων των Ελλήνων. Όποιες, όμως, κι αν είναι οι προτιμήσεις των Ελλήνων μεταναστών, η μουσική τους ενώνει!

2
“Μουσικά δολάρια”
20 λεπτά

Στην υποενότητα "Μουσικά δολάρια" περιλαμβάνονται δύο τραγούδια που αποτυπώνουν, μεταξύ άλλων, την οικονομική διάσταση της ζωής των Ελλήνων μεταναστών. Το πρώτο καταγράφει τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης του 1929 στην αμερικανική κοινωνία, και φυσικά στους Έλληνες μετανάστες, και το δεύτερο σατιρίζει τον τρόπο που ο "οικονομικός παράγοντας" διαμορφώνει τη σχέση με τους συμπατριώτες τους στην Ελλάδα. Αχ, δολάριο!

3
Γλωσσάρι
3 λεπτά
4
Κομπανίες και όργανα
10 λεπτά

Κουίζ γνώσεων με τη μορφή παιχνιδιού, όπου μέσα από καρτ ποστάλ και φωτογραφίες της εποχής παρουσιάζονται με διαδραστικό τρόπο μουσικά σύνολα και όργανα. Ανακάλυψέ τα!

5
Ανακεφαλαίωση, συνέχεια της ιστορίας και…παιχνίδι!
45 λεπτά

Στην αφήγηση του Γιώργου Κατσαρού (Θεολογίτη) ξεδιπλώνονται πτυχές της ζωής και της μουσικής του διαδρομής ενώ ταυτόχρονα ανακεφαλαιώνονται κεντρικά σημεία των προηγούμενων ενοτήτων. Το πρώτο "μουσικό μάθημα" του Εικονικού Μουσείου ολοκληρώνεται με την παρουσίαση δύο υπερσυνδέσμων οι οποίοι παραπέμπουν αντίστοιχα στη διαδραστική ιστορία για τη μετανάστευση των Ελλήνων στην Αμερική, με επιπλέον πληροφορίες και υλικό, και στο παιχνίδι τύπου escape room για το πειραιώτικο ρεμπέτικο.

6
Περαιτέρω πηγές – Προτάσεις

Σε αυτήν την υποενότητα, και σε κάθε άλλη με την ίδια ένδειξη, παρατίθενται βιβλιογραφικές και άλλες πηγές καθώς και προτάσεις για περαιτέρω διερεύνηση και συλλογισμό.

Ο χρόνος της κάθε διάλεξης είναι ενδεικτικός, και εξαρτάται από τις δυνατότητες της/του εκάστοτε μαθητευόμενης/ου, τις συνθήκες που λαμβάνει χώρα η μάθηση (π.χ. ατομικά ή μέσα σε σχολική τάξη) κ.ο.κ.
Όχι. Το πάτημα του κουμπιού "ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ" στο τέλος κάθε διάλεξης είναι προαιρετικό.
Οι "Περαιτέρω Πηγές" στο τέλος κάθε Ενότητας δεν είναι εξαντλητικές και ενθαρρύνουμε τους χρήστες μας να προτείνουν και άλλες, αφήνοντας ένα σχόλιο/ανασκοπήση.

Το μάθημα αυτό αποτελεί την πρώτη πιλοτική εκπαιδευτική ενότητα με τεκμήρια από το Αρχείο Κουνάδη.

Προσθέσετε την πρώτη ανασκόπηση.

Παρακαλώ, συνδεθείτε για να αφήσετε μία ανασκόπηση
Προσθήκη
Εγγράφηκαν: 651 μαθητές
Διάρκεια: 171`
Διαλέξεις: 19
Επίπεδο: Ενδιάμεσο